Türk İçecekleri: Türkiye'de Mutlaka Denenecek 10 Lezzet

Türkiye’de yemek kadar içecek de kültürün bir parçası. Sıcak çayın bardağı, yemeğin yanına gelen buz gibi ayran, kış akşamlarının sahlebi… Daha önce denenmesi gereken Türk yemeklerini yazmıştık; bu sefer sıra içeceklerde. Aşağıda sıcaktan soğuğa, fermenteden tatlıya, gezinizde rastlayacağınız on klasik içecek var. Hangisinin neyle ve ne zaman daha iyi gittiğini de yazdım.

Nereden Başlamalı?

Türk içecek kültürü çay ve kahve etrafında dönüyor gibi görünse de aslında çok daha geniş. Bazıları her köşede karşınıza çıkar, bazılarıysa mevsime ya da yöreye bağlı. Aşağıdaki listede en bilinenlerden başlayıp ayran, boza ve sahlep gibi daha az tanınanlara doğru ilerliyorum.

Türk Kahvesi

En çok bilinen Türk içeceği bu. İnce çekilmiş kahve cezvede yavaşça pişirilir, telvesiyle birlikte küçük fincanlarda servis edilir. Yanında bir bardak su ve genelde bir lokum gelir. Şeker miktarını siparişte söylersiniz: sade, az şekerli ya da şekerli. Fincanın dibinde kalan telveyle fal bakma geleneği de işin folklorik tarafı. UNESCO’nun Somut Olmayan Kültürel Miras listesinde yer alıyor.

Ayran

Görünüşü süte benzese de tadı bambaşka. Ayran sadece yoğurt, su ve tuzdan yapılan tuzlu, hafif ekşi bir içecek. Özellikle kebap, köfte ve pideyle mükemmel gider; yağlı bir öğünün üzerine ferahlatır. Bardakta ya da köpüklü servis edildiği yerlerde tasta içilir. Yazın en serinletici seçeneklerden.

Limonlu Kuru Nane Çayı

Türkiye’de hastalanınca akla ilk gelen ev ilaçlarından biri limonlu nane çayı. Boğaz ağrısına ve soğuk algınlığına iyi geldiğine inanılır. Tıbbi bir iddia olmaktan çok bir alışkanlık, ama sıcak ve ferahlatıcı olduğu kesin.

Şerbet

Şerbet, meyve, çiçek ya da baharatların şekerli suyla hazırlandığı tatlı bir içecek. Gül, vişne, demirhindi gibi çeşitleri var; eskiden bayram ve düğün sofralarının vazgeçilmeziydi. Oldukça tatlı olabileceğini baştan söyleyelim, küçük porsiyonlar yeterli.

Rakı ve Diğer Alkollü İçecekler

Rakı, anasonla aromalandırılan, suyla karışınca süt beyazına dönen geleneksel Türk içkisi. “Aslan sütü” diye de anılır. Genelde meze, beyaz peynir ve kavunla, yavaş yavaş içilir; tek başına değil sofranın bütünüyle anlam kazanır. Bunun yanı sıra yerli bira ve özellikle Ege ile Trakya’da üretilen Türk şarapları da var.

Türk Çayı

Türkiye günde içilen çay miktarında dünyanın önde gelen ülkelerinden. Çay, çaydanlığın üst demliğinde demlenir, ince belli bardaklarda servis edilir; açık ya da koyu (tavşan kanı) tercihinize göre ayarlanır. Kahvaltıdan iş toplantısına, misafirlikten sahil kenarına her yerde karşınıza çıkar. Çoğu zaman sosyal bir jest: bir bardak çay, “otur biraz” demenin kısa yolu.

Boza

Boza, mısır ya da darıdan yapılan, koyu kıvamlı, hafif ekşi-tatlı fermente bir içecek. Sadece kış aylarında satılır ve üzerine tarçın serpilip leblebiyle içilir. İstanbul’da Vefa Bozacısı bu geleneğin en bilinen adreslerinden; 19. yüzyıldan beri açık. Tadı ilk başta yabancı gelebilir ama denemeye değer özgün bir lezzet.

Şalgam Suyu

Şalgam, kara turp ve mor havucun fermente edilmesiyle yapılan, ekşi ve hafif baharatlı bir içecek. Acılı ve acısız çeşitleri var. Özellikle Adana ve çevresinde kebabın, rakının yanında içilir. Ekşiliği yağlı yemeklerle iyi dengelenir; ilk yudum şaşırtabilir ama alışınca arar oluyorsunuz.

Kefir

Kefir de fermente bir süt içeceği; ayrana benzer ama kendine has, daha keskin bir tadı var ve doğal probiyotik içeriğiyle bilinir. Sade ya da meyveli olarak marketlerde kolayca bulunur.

Sahlep

Sahlep, salep orkidesinin kökünden elde edilen tozun sütle pişirilmesiyle yapılan sıcak, kremamsı bir kış içeceği. Üzerine tarçın serpilir. Soğuk bir günde Boğaz kenarında ya da bir kafede elinizi ısıtan fincan tam olarak budur. Kışın sokak satıcılarında da bulabilirsiniz.

Son Söz

Türkiye’de içecek, çoğu zaman içilen şeyden fazlası: çayın etrafında kurulan sohbet, rakı sofrasının ritmi, kışın elinizi ısıtan sahlep. Yukarıdaki on içecekten birkaçını gezinizde denerseniz, mutfağın sadece tabakta olmadığını görürsünüz.