İstanbul'un Ünlü Camileri: Bilmeniz Gereken 12 Tarihi Cami

İstanbul’da gezerken camileri atlamayın. Bir kısmı şehrin siluetini belirleyen yapılar, bir kısmı ise turist akınından uzak, sakin köşeler. Hepsi de Osmanlı mimarisinin nasıl yüzyıllar içinde değiştiğini tek tek anlatıyor. Aşağıda İstanbul’un en bilinen camilerini topladım: nerede olduklarını, ne zaman gidebileceğinizi ve neden uğramaya değdiklerini yazdım.

Hepsi aktif ibadethane, dolayısıyla namaz vakitlerinde ziyaretçilere kapanıyorlar. İçeri gireceksen omuzları ve dizleri kapatan kıyafet giy, kadınlar için başörtüsü genelde girişte ücretsiz veriliyor. Ayakkabını çıkarman gerekecek, o yüzden temiz çorap pratik bir ayrıntı.

İşte Bilmeniz Gereken İstanbul Camileri

Cami, Müslümanların ibadet için kullandığı yapıdır; ama İstanbul’da çoğu aynı zamanda birer açık hava müzesi gibi. Şehrin en tanınmışlarından Eyüp Sultan Camii, Ayasofya, Ortaköy Camii ve Sultan Ahmet Camii bunların başında geliyor. Ama liste çok daha uzun. Birkaçını gerçekten merkez dışında saymak gerek, çünkü onlara giderken yolda göreceklerin de gezinin parçası.

• Eyüp Sultan Camii
• Ortaköy Camii
• Fatih Camii
• Yeni Cami
• Bayezid II Camii
• Ayasofya Camii
• Selimiye Camii
• Arap Camii
• Rüstem Paşa Camii
• Süleymaniye Camii
• Kılıç Ali Paşa Camii
• Sultan Ahmet Camii (Mavi Cami)

1. Eyüp Sultan Camii, İstanbul’un Ünlü Camilerinden Biri

Turistik bir cami değil, halkın gerçekten gittiği bir yer. Eyüp Sultan Camii, Peygamber’in sahabelerinden Ebu Eyyüb el-Ensari’nin türbesinin yanında yükseldiği için Türkiye’nin en kutsal sayılan mekânlarından biri. Cuma günleri ve dini bayramlarda avlu o kadar kalabalık olur ki yer bulmak güçtür. İlk yapı 1458’de tamamlanmış, zamanla yıpranınca 1800 civarında yeniden inşa edilmiş ve sonradan bir onarım daha görmüş. Eyüpsultan ilçesinde, 24 saat açık. Gittiyseniz hemen yukarıdaki Pierre Loti Tepesi’ne teleferikle çıkıp Haliç manzarasında çay içmeyi kaçırmayın.

2. İstanbul’un İkonik Camisi: Ortaköy Camii

Boğaz’ın hemen kıyısında, arkasında köprü, önünde tekneler. Ortaköy Camii muhtemelen İstanbul’un en çok fotoğraflanan camisidir. Osmanlı Barok üslubuyla yapılmış, narin ve süslü bir yapı. İnşası Sultan Abdülmecid’in emriyle başlamış, 1850’lerin ortasında bitmiş; mimarları Garabet ve Nikoğos Balyan. Beşiktaş’ta, hafta içi 04.00-22.00 arası açık. Çevresi kafelerle dolu, klasik bir Ortaköy programı: önce kumpir ve waffle, sonra cami avlusunda gün batımı.

3. Fatih Camii de İstanbul’un Ünlü Camileri Arasında

Ayasofya ya da Sultan Ahmet kadar turist çekmez ama tarihi açıdan en önemlilerinden biridir; Fatih Sultan Mehmed’in adını taşır ve külliyesiyle birlikte koca bir mahalleye adını vermiştir. Namaz vakitlerinde ziyarete kapalı; hafta içi 09.00-18.00 arası gezilebiliyor. 15. yüzyılda yapılmış, bir depremde ağır hasar görünce 18. yüzyılda yeniden inşa edilmiş ve bugün hâlâ aktif. Çevresindeki Çarşamba semti İstanbul’un en muhafazakâr mahallelerinden, atmosferi başka semtlere benzemez.

İlgili Yazı: İstanbul’da Ziyaret Edilmesi Gereken En Güzel 10 Cami

4. İstanbul’da Cami Ziyareti İçin Yeni Cami

Eminönü meydanında, Mısır Çarşısı’nın hemen yanında duran o büyük cami işte budur. Yeni Camii, ismine rağmen 17. yüzyıldan kalmadır; inşası 1597’de başlamış, araya giren uzun bir duraksamadan sonra ancak 1665’te tamamlanmış. Vapur iskelelerine bu kadar yakın olduğu için günün her saati hareketlidir, basamaklarında martı besleyen insan eksik olmaz. Namaz vakitleri dışında ziyarete açık. Mısır Çarşısı’ndan baharat alışverişiyle birleştirmek için ideal bir durak.

5. İstanbul’un Ünlü Camilerini Arayanlar İçin: Bayezid II Camii

Kapalıçarşı ile İstanbul Üniversitesi’nin arasında, Beyazıt Meydanı’na bakan klasik dönem camisi. İstanbul’un ayakta kalan en eski selatin camilerinden biridir; inşası II. Bayezid’in emriyle 1501’de başlamış, 1506’da bitmiş, mimarı Mimar Hayruddin. Namaz vakitlerinde kapalı, genelde 08.30-17.30 arası açık. Fatih ilçesinde. Meydanda simit yiyip güvercinleri seyretmek başlı başına bir İstanbul ritüelidir.

6. Ayasofya Camii Mutlaka Görülmeli

İstanbul’un camilerinden bahsedip Ayasofya’yı atlamak olmaz. Şehrin diğer tarihi camilerinden farklı olarak bu yapı Osmanlı’dan da eskiye, 6. yüzyıl Doğu Roma’sına dayanır. Yüzyıllarca dünyanın en büyük kilisesiydi; fethin ardından camiye, cumhuriyet döneminde müzeye, 2020’de yeniden camiye çevrildi. O dev kubbenin altında durmak, mozaiklerle hat sanatının yan yana yaşadığını görmek başka hiçbir yapıda yok. Fatih’te, hemen karşısında Sultan Ahmet Camii. Yoğun saatlerde sıra uzun olabiliyor, sabah erken gitmek en mantıklısı.

İlgili Yazı: İstanbul’un 8 Ünlü Yeri (+ Sık Sorulan Sorular ve Yanıtlar)

7. Selimiye Camii, Üsküdar’ın Osmanlı Yadigârı

Adı sık sık Edirne’deki Selimiye ile karıştırılır ama bu, Üsküdar’daki ayrı bir camidir. Haftanın yedi günü 24 saat açık. İnşası III. Selim’in emriyle 1801’de başlamış, 1805’te tamamlanmış; Osmanlı Barok üslubunun güzel örneklerinden. Üsküdar tarafına Asya yakasının daha sakin atmosferini görmek için geçtiyseniz uğramaya değer bir durak.

8. Arap Camii, Beyoğlu’nun Saklı Yapısı

İstanbul’un birçok yapısı gibi bu da başta kilise olarak inşa edilmiş. 14. yüzyılda Gotik üslupta yapılan bina, fethin ardından 15. yüzyılda camiye dönüştürülmüş; çan kulesinden bozma minaresi onu İstanbul’un en sıra dışı camilerinden biri yapar. Karaköy’de, Galata’nın eteklerinde. Pazartesi-Cuma 09.00-19.00 arası açık, hafta sonu kapalı. Galata Kulesi’ne çıkmadan önce sokak aralarında rastlayabileceğiniz türden bir keşif.

9. Rüstem Paşa Camii, Çini Tutkunları İçin

Eminönü’nün çarşı kalabalığının içinde, dükkânların üstünde gizlenmiş küçük bir mücevher. Mimar Sinan’ın eseridir ve içini baştan sona kaplayan İznik çinileriyle ünlüdür; bu kadar yoğun çini başka hiçbir İstanbul camisinde yoktur. Adını verdiği Rüstem Paşa, Kanuni’nin sadrazamıydı. İnşası 1561’de başlamış, 1563’te bitmiş. Fatih ilçesinde, 24 saat açık. Girişi bulmak biraz uğraştırır çünkü cami zemin katta değildir, ama o merdivenleri çıkmaya değer.

10. İstanbul’un Tepesindeki Süleymaniye Camii

İstanbul siluetine hâkim olan o dört minareli devasa yapı. Süleymaniye Camii, Mimar Sinan’ın olgunluk dönemi eseri, Kanuni Sultan Süleyman’ın emriyle yaptırılmış ve 1557’de tamamlanmış. Sadece cami değil, hamamı, medreseleri ve aşeviyle bütün bir külliye. Avlusundan Haliç ve Boğaz manzarası şehrin en güzellerinden. Fatih’te; Cuma günleri 13.30’da kapanıyor, diğer günler 08.30-16.45 arası açık. Çevresindeki tarihi fasulyecilerde öğle yemeği klasik bir ikili.

11. Kılıç Ali Paşa Camii, Tophane’nin İncisi

Mimar Sinan’ın bir başka İstanbul eseri. 1578-1580 arasında inşa edilmiş ve tasarımı Ayasofya’yı küçük ölçekte yorumlar; hamamı bugün hâlâ işletilen tarihi bir hamamdır. Tophane’de, Beyoğlu ilçesinde, 24 saat açık. Karaköy ve Galataport gezisini buraya bağlamak kolay.

12. Sultan Ahmet Camii’nin (Mavi Cami) Güzelliğini Kaçırmayın

Listenin sonu en bilinenlerden biri: Sultan Ahmet Camii, yani Mavi Cami. Adını içini süsleyen binlerce mavi İznik çinisinden alır. Altı minaresiyle döneminde büyük tartışma yaratmış, çünkü o güne dek yalnızca Mekke’deki camide bu kadar minare vardı. Ayasofya’nın tam karşısında, Sultanahmet Meydanı’nda durur; ikisini aynı günde gezmek en akıllıcası. Fatih ilçesinde, namaz vakitleri dışında 08.30-18.30 arası açık.

Son Söz

İstanbul’da cami gezmek sadece dini bir ziyaret değil; Osmanlı’nın altı yüzyıllık mimari serüvenini tek tek okumak gibi. Süleymaniye’nin görkemiyle Rüstem Paşa’nın çini detaylarını, Ortaköy’ün Boğaz manzarasıyla Eyüp Sultan’ın manevi havasını karşılaştırınca şehrin ne kadar katmanlı olduğunu görüyorsun. Planınızı yaparken birbirine yakın olanları aynı güne koyun: Ayasofya-Sultan Ahmet ikilisi, Eminönü’nde Yeni Cami-Rüstem Paşa, Karaköy’de Arap Camii-Kılıç Ali Paşa. Böylece az yürüyüp çok görürsünüz.